Florante at Laura ni Francisco Baltazar

Florante at Laura is a Philippine literature classic written in the nineteenth century by Francisco Baltazar (1788-1862), better known by his pen name Balagtas. It is a romance in Tagalog verse. What earns it a distinguished place in the literary canon is that it was written in the most beautiful Tagalog at a time when the dominant language of educated Filipinos was Spanish. Balagtas wrote it while in prison in the 1830s.

Every Filipino schoolchild can quote at least these first two lines. They are commonly alluded to in popular culture (even used in a rap song) and are arguably the two most famous lines of Tagalog poetry.

Sa loob at labas ng bayan kong sawi
kaliluha'y siyang nangyayaring hari
kagalinga't bait ay nalulugami
ininis sa hukay ng dusa't pighati.

Ang magandang asal ay ipinupukol
sa laot ng dagat na kutya't linggatong
balang magagaling ay ibinabaon
at inililibing na walang kabaong.

Here is a longer excerpt of Florante at Laura in its original orthography.
In bold is another oft-quoted line. O taksil na pita...

Sa loob at labás, n~g bayan cong sauî
caliluha,i, siyang nangyayaring harî
cagalin~ga,t, bait ay nalulugamî
ininís sa hucay nang dusa,t, pighatî.

Ang magandang asal ay ipinupucól
sa láot n~g dagat n~g cut-ya,t, lingatong
balang magagalíng ay ibinabaón
at inalilibing na ualáng cabaong.

N~guni, ay ang lilo,t, masasamang loób
sa trono n~g puri ay inalulucloc
at sa balang sucáb na may asal hayop
maban~gong _incienso_ ang isinusuob.

Caliluha,t, sama ang úlo,i, nagtayô
at ang cabaita,i, quimi,t, nacayucô,
santong catouira,i, lugamì at hapô,
ang lúha na lamang ang pinatutulô.

At ang balang bibíg na binubucalán
nang sabing magalíng at catutuhanan
agád binibiác at sinisican~gan
nang cáliz n~g lalong dustáng camatayan.

¡O tacsíl na pita sa yama,t, mataás!
¡o hangad sa puring hanging lumilipas!
icao ang dahilan n~g casamáng lahat
at niyaring nasapit na cahabághabág.

Sa Corona dahil n~g haring Linceo
at sa cayamanan n~g Duqueng Amá co,
ang ipinangahás n~g Conde Adolfo
sabugan n~g sama ang Albaniang Reino.

Ang lahát nang itó, ma-auaing lan~git
iyóng tinutunghá,i, anó,t, natitiis?
mula ca n~g boong catouira,t, bait
pinapayagan mong ilubóg n~g lupít?

Macapangyarihang cánan mo,i, iquilos,
papamilansiquín ang cáliz n~g poot,
sa Reinong Albania,i, cúsang ibulusoc
ang iyóng higantí sa masamáng loob.

Baquit calan~gita,i, bingí ca sa aquin
ang tapat cong luhog ay hindi mo dingín?
dí yata,t, sa isang alipusta,t, ilíng
sampong tain~ga mo,i, ipinan~gun~gulíng?